ضرورت نهادینه کردن مفاهیم مهدوی در کودکان

مدیر مرکز مشاوره آموزش و پرورش و انجمن اولیا و مربیان بر لزوم نهادینه کردن مفاهیم مهدوی در کودکان تأکید کرد و گفت: هدف از ارسال مرسل و انزال کتب برپا داشتن قسط و عدل است. کودکان و نوجوانان باید الگویی مناسب برای عدالت داشته باشند و پیامبر برترین انسان و تمرین الگو است که وظیفه متولیان امور فرهنگی و مذهبی مرعفی این الگو به همگان به ویژه کودکان و نوجوانان است.وی بیان کرد: با معرفی پیامبر به عنوان انسان نمونه ای که دین کاملی را به انسان ها هدیه کرده است و در پی آن معرفی امام مهدی (عج) به عنوان ادامه دهنده راه پیامبر (ص) کودکان را با ویژگی های حضرت حجت (عج) آشنا می کند.

مدیر مرکز مشاوره آموزش و پرورش تربیت نسل منتظر را در گرو نهادینه کردن مفاهیم مهدوی در دوران کودکی دانست.

محسن ایمانی، مدیر مرکز مشاوره آموزش و پرورش و انجمن اولیا و مربیان در بیست و سومین قسمت از برنامه به سوی ظهور با عنوان روش های تربیتی نسل منتظر دوران کودکی را بهترین زمان برای آشنا کردن انسان ها با مباحث دینی دانست و گفت: مسئولان و متولیان امور آموزشی باید با بیان داستان ها و تمثیل ها و استفاده از ابزار هنر معرفتی از دین را به کودکان بیاموزند.

این استاد دانشگاه با تأکید بر لزوم ترسیم ویژگی های مدینه فاضله مهدوی برای کودکان و نوجوانان اظهار داشت: کودکی مهمترین دوران در تربیت انسان ها است. کودکان و نوجوانان می توانند در این دوران با مطالعه کتاب های مهدوی گروه سنی خود وضع موجود را با مدینه فاضله مقایسه کنند و برای رسیدن به وضع مطلوب تلاش کنند.

وی افزود: کودکان نیاز به لطف و محبت دارند و در کنار این مهربانی می توان آموزه ها و اندیشه های دین و خاطراتی از زندگانی ائمه (ع) را به آنها آموزش داد. اگر کودکان خلوص کودکانه و نزدیکی به فطرت خود به دریافت خوبی از امام حی و مبعث امامت برسند امام زمان (عج) را به عنوان مظهر تحقق عدالت دوست خواهند داشت.

مدیر مرکز مشاوره آموزش و پرورش و انجمن اولیا و مربیان بر لزوم نهادینه کردن مفاهیم مهدوی در کودکان تأکید کرد و گفت: هدف از ارسال مرسل و انزال کتب برپا داشتن قسط و عدل است. کودکان و نوجوانان باید الگویی مناسب برای عدالت داشته باشند و پیامبر برترین انسان و تمرین الگو است که وظیفه متولیان امور فرهنگی و مذهبی مرعفی این الگو به همگان به ویژه کودکان و نوجوانان است.

وی بیان کرد: با معرفی پیامبر به عنوان انسان نمونه ای که دین کاملی را به انسان ها هدیه کرده است و در پی آن معرفی امام مهدی (عج) به عنوان ادامه دهنده راه پیامبر (ص) کودکان را با ویژگی های حضرت حجت (عج) آشنا می کند.

وی گفت: نهادهای تربیتی در صورتی می توانند در اهداف تربیت نسل منتظر موثر باشند که فعالیت هایشان هماهنگ باشد نه متناقض. نگاه محوری فرزندان در تربیت باید به سوی حضرت مهدی (عج) باشند.

ایمانی به عوامل مختلف تقویت گرایش به مهدویت در نسل جوان اشاره کرد و گفت: باید با زبانی کودکانه امام زمان (عج) را برای بچه ها معرفی کنیم تا بعد از وارد شدن به مرحله تعقل و رشد و بالندگی مفاهیم را درک کنند

ضرورت طرح مباحث مهدويت با توجه به لزوم معرفت امام

 

أَينَ مُضطَرُّ ألّذِي يُجابُ إذا دَعي؟

 

پيش از پرداختن به هر کاري, اگر ضرورت و بايستگي آن معلوم باشد، انسان براي انجام آن، انگيزه و نشاط لازم را پيدا مي‌کند. وقتي سخن از مباحث «مهدويّت» به ميان مي‌آيد، ممکن است سؤال شود: با وجود موضوعات بسيار گوناگوني که در جهان علم و دانش وجود دارد، چرا بايد به مباحث مهدويّت پرداخت؟

در پاسخ بايد گفت که، «انديشه‌ي مهدويّت» پاسخ گويي کامل و جامع به خواسته و نياز ديرين انسان‌ها در اصلاح وضعيت نابسامان بشري است و «دولت مهدوي» پاسخ‌گوي تمام کاستي‌ها و ناراستي‌ها - براساس محوريت دين, اخلاق و معنويت - است.

 

بنابراين اثبات لزوم طرح اين معارف و ارائه‌ي تصويري روشن از آينده‌ي موعود، نياز به پژوهش و تحقيقات گسترده‌اي دارد که در اين بحث به چند مورد از ابعاد گوناگون آن اشاره مي‌شود:

1- لزوم معرفت امام

در فرهنگ ديني - قرآن و روايات - بحث معرفت و شناخت امام و اعتقاد به او، از اهميتي ويژه برخوردار است؛ به گونه‌اي که در رديف اصول اعتقادي يعني؛ توحيد، نبوت و معاد قرار گرفته است. در واقع اعتقاد به وجود امام، در هر عصر و زماني واجب است و به موجب دلايل عقلي و نقلي، ايمان بدون شناخت امام هر زمان تحقق نمي‌پذيرد، زيرا که پيروي کردن بدون معرفت و شناخت امکان ندارد.

در منابع روايي موجود، احاديث بسياري وجود دارد که بيانگر اهميت شناخت امام است. در اين‌جا به چند نمونه از آن‌ها اشاره مي‌کنيم:

الف) شناخت امام، شرط اسلام واقعي

رسول گرامي اسلام(صلي الله عليه و آله وسلم) فرموده‌اند:

«مَن ماتَ و لَم يَعرِف اِمامَ زَمانِه مَاتَ مَيتَةً جاهلِيَّة»؛1 «هر کس بميرد و امام زمانش را نشناسد، به مرگ جاهليت مرده است.»

بر اساس اين حديث شريف که متواتر بين شيعه و سني است،2 شناخت امام شرط اسلام است و اگر کسي بي شناخت امام بميرد، گويا از اسلام بي‌بهره بوده است، هر چند مناسک و اعمال اسلامي را انجام داده باشد.

معرفت امام زمان (عليه السلام) آن‌گاه مي‌تواند ما را از مرگ جاهلي برهاند که بتوانيم با شناسايي امام عصر خود از هدايت‌هاي او بهره‌مند شويم و اوامر و نواهي او را پاس داريم. و گرنه صرف اين‌که بدانيم چه کسي در عصر حاضر امام ماست بي آن که اين امام تأثيري در زندگي و فعل و ترک ما داشته باشد، نمي‌تواند مايه‌ي نجات و رستگاري ما باشد.

بيان آيت الله جوادي آملي در مورد حديث فوق اين است که: «مرگ محصول زندگي است و اگر مرگ، مرگ جاهلي است، براي اين است که زندگي، زندگي جاهلي است و کسي که با امام زمان رابطه ندارد و او را نمي‌شناسد مرده، و کسي که او را مي‌شناسد زنده است.

يعني کسي که هشتاد سال زندگي کرده، مثل يک درخت هشتاد ساله است، او عصاره‌ي درخت زندگي را در يک کاسه و در يک ليوان مي‌ريزد و موقع مردن سر مي‌کشد. حال اگر مرگ، مرگ جاهليت است، معلوم مي‌شود اين کاسه عصاره‌ي جاهليت ماست.»

ب) شناخت امام، عامل هدايت

امام صادق (عليه السلام) فرموده‌اند که بهترين دعا براي دوران غيبت حجت الهي و همچنين براي حفظ دين در فتنه‌هاي آخر الزمان اين دعا است:

 

«اللهُمَّ عَرِّفْنِي نَفسَکَ فاِنَّکَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفنِي نَفْسَک لَم اَعْرِفْ رَسُولَک، اللهُمَّ عَرِّفنِي رَسُولَک فَاِنَّکَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفْنِي رَسولَک لَمْ اَعْرِفْ حُجَّتَکَ، اللهُمَّ عَرِّفْنِي حُجَّتَکَ فَاِنَّکَ اِنْ لَمْ تُعَرِّفنِي حُجَّتَکَ ضَلَلْتُ عَنْ ديِنِي»؛4 «بارخدايا! خود را به من بشناسان که اگر خودت را به من نشناساني، پيامبرت را نخواهم شناخت. بارخدايا! رسولت را به من بشناسان که اگر رسول خود را به من نشناساني, حجّتت را نخواهم شناخت. پروردگارا! حجّت خودت را به من بشناسان که اگر حجّتت را به من نشناساني, از دين خود گمراه خواهم شد.»

معرفت و شناخت امام زمان (عليه السلام) چراغ هدايت و رمز دين‌داري در دوران غيبت است و بديهي است که اين شناخت در مراحلي چند قابل تصور است. البته در جامعه‌ي کنوني ما، همه‌ي افراد بشر در ضمير ناخودآگاه خودشان کم و بيش با آن حضرت آشنا هستند، آن‌چه حايز اهميت است باور و ايمان قلبي به آن حضرت است که تأثير عملي در وجود انسان دارد. يعني اگر فردي بتواند در وجود خود يک باور حقيقي و ايمان واقعي نسبت به آن حضرت داشته باشد، به سوي هدايت راه يافته و از پرتو نور پرفروغ آن مشعل هدايت بهره‌مند شده است.

ج) شناخت امام و ثواب ياري ايشان در زمان ظهور

امام صادق (عليه السلام) در پاسخ يومَ نَدعُو کُلََّ?يکي از شاگردان خود به نام فضيل بن يسار که در مورد آيه‌ي سؤال کرده بود،??روزي که هر مردمي را با امامشان مي‌خوانيم?؛5 ?اُناسٍ بِاِمامِهِم فرمودند:

 

«يا فُضَيل! إِعرِف اِمامَکَ فَاِنَّکَ اِذا عَرَفتَ امامَک لَم يَضُـرُّکَ تَقَدَّمَ هذَا الأمرِ اَو تَاَخَّرَ. و مَن عَرَف اِمامَهُ ثُمَّ ماتَ قبلَ اَن يَقومَ صاحبُ هذَا الامرِ، کانَ بِمَنزلَهِ مَن کانَ قاعِداً فِي عَسکرهِ، لا بَل بِمَنـزِلَةِ مَن قَعَد تَحتَ لِوائِهِ»؛6 «اي فضيل امام خود را بشناس، زيرا اگر معرفت امام خود را داشته باشي، جلو افتادن يا به تأخير افتادن اين امر زياني به تو نمي‌رساند و کسي که امام خود را بشناسد، سپس (با معرفت) قبل از آن‌که صاحب اين امر قيام کند از دنيا برود، همچون کسي است که در لشکر آن حضرت بوده باشد. نه، بلکه (بالاتر) مانند کسي است که زير پرچم ايشان (در ميدان جنگ) نشسته باشد.»

آن‌چه در اين روايت مورد تأکيد واقع شده، اين است که انسان بايد بيش از پيش و در همه حال به معرفت امام عصر (عليه السلام) اهميت دهد.

د) شناخت امام، راه معرفت خدا

امام صادق (عليه السلام) مي‌فرمايند:

«خَرَجَ الحسين بن علي‌ (عليهم السلام) ذاتَ يوم علي اصحابه فَقَالَ بَعدَ الحمدُ لله جَلَّ وَ عَزَّ وَ الصَّلاة علَي محمّد(صلي الله عليه و آله وسلم): يا أَيّها النّاس إِنَّ الله - و اللهِ - مَا خَلَقَ العِبادَ إِلّا لِيَعرِفُوهُ، فَإِذا عَرَفُوهُ عَبَدُوهُ، فَإِذا عَبَدُوهُ استغنُوا بِعِبَادَتهِ عَن عِبادَةِ مَن سِوَاهُ. فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ: بِأَبِي أَنتَ و أُمّي يا بنَ رَسُولِ الله، مَا مَعرِفَةُ الله؟ قالَ (عليه السلام): مَعرفة أَهلِ کلّ زمانٍ إِمَامَهُم الّذي يجب عَلَيهِم طَاعَتُهُ.»؛7 «روزي امام حسين (عليه السلام) نزد اصحاب خود آمدند و بعد از حمد خداي عزّوجل و صلوات بر حضرت محمّد(صلي الله عليه و آله وسلم) فرمودند: اي مردم، قسم به خدا، پروردگار بندگان را نيافريد مگر براي اين‌که به او معرفت پيدا کنند، پس وقتي معرفت او را يافتند، به عبادت او بپردازند، پس با بندگي او، از بندگي غير او بي نياز شوند. آن‌گاه مردي از ايشان پرسيد: پدر و مادرم فداي شما، اي پسر رسول خدا، معرفت خدا چيست؟ حضرت فرمودند: يعني مردم هر زمان، امام خودشان را که اطاعت او برايشان واجب است، بشناسند.»

 

از اين روايت فهميده مي‌شود که کمال انسان و هدف و ماَ خَلَقتُ الجِنَّ و الإِنسَ?خلقت او، رسيدن به مقام عبوديت و بندگي خداست. »?؛8 «و خلق نکرديم جن و انس را مگر اين‌که مرا عبادت کنند.?إِلَّا لِيَعبُدُونِ

مقدمه‌ي عبوديت و بندگي، شناخت و معرفت خداوند است، که اگر انسان عظمت حق تعالي را دريابد، در مقابل او بندگي خواهد نمـود و راه شناخت خداوند متعال، شناخت و معرفت امام زمان (عليه السلام) است.

شيخ صدوق (ره) در تبيين حديث ياد شده مي‌گويد: «مراد اين است که مردم هر زمان بدانند خداوند کسي است که آن‌ها را در هر زمان از امام معصوم خالي نگذاشته است، پس کسي که عبادت کند خدايي را که براي آنان حجت قرار نداده، پس غير خدا را عبادت کرده است.»9

آري، فلسفه‌ي آفرينش انسان، رسيدن به مقام معرفت خداست. و اين معرفت حاصل نمي‌شود مگر با معرفت امام و حجت عصر (عليه السلام)؛ چرا که امام آينه‌ي تمام نماي حق و واسطه‌ي شناخت خداست. چنان که امام صادق (عليه السلام) فرمودند:

«... نحنُ العَالِمُون (القَائِمُون) بِأمرِهِ وَ الدّاعُونَ إِلي سَبِيلِه، بنا عُرِفَ الله وَ بِنَا عُبِدَ الله، نحنُ الأدلّاءُ عَلَي الله و لَو لا نا ما عُبِدَ الله.»؛10 «ما دانايان (برپادارندگان) به امر خدا و دعوت کنندگان به راه او هستيم. به واسطه‌ي ما خدا شناخته و پرستيده مي‌شود. ما راهنمايان به سوي خدا هستيم و اگر ما نبوديم خدا پرستيده نمي‌شد.»

/ 0 نظر / 13 بازدید